Michelangelo werd geboren in Caprese, Toscane. Zijn artistieke carrière begon al op jonge leeftijd. Zo kreeg hij vanaf 1488 les van de schilder Domenico Ghirlandaio en vanaf 1489 van de beeldhouwer Bertoldo di Giovanni, leerling van Donatello. In 1490 werd hij zelfs wegens zijn uitzonderlijke talent door Lorenzo de'Medici in huis opgenomen. Zo kwam hij in contact met de meest invloedrijke personen uit zijn tijd, zoals de familie De'Medici en de pausen die toen aan de macht waren. Hij kreeg verschillende opdrachten, voornamelijk in Rome en Florence, maar ook in Bologna en Venetië.

schilderkunst en beeldhouwwerk
Michelangelo heeft een ongekende hoeveelheid kunstwerken achtergelaten.
Onder zijn meest bekende sculpturen worden de David (1504), de Pietà (1498-1499), de beelden voor het praalgraf van Julius II en de graftombes van Lorenzo van Urbino en Giuliano van Nemours gerekend. De beelden worden alom geprezen om hun kracht, realistische kenmerken en monumentaliteit.

Ook in de schilderkunst heeft Michelangelo zijn naam doen gelden. Zijn eerste leermeester was de kunstschilder Domenico Ghirlandaio, maar hij is ook beïnvloed door andere grote meesters als Tommaso Masaccio en Luca Signorelli. Zijn beroemdste schilderwerken zijn de plafond- en muurschilderingen in de Sixtijnse Kapel in Rome. Naast schilderingen heeft Michelangelo ook veel tekeningen en anatomische studies achtergelaten, die nu onder meer worden bewaard in musea in Londen en Oxford.

architectuur
Michelangelo is ook van doorslaggevend belang geweest in de architectuur. Zijn eerste architectuurproject betrof het decoreren van de façade van de San Lorenzo Basiliekkerk in Florence in opdracht van paus Leo X. Andere beroemde projecten zijn de Biblioteca Laurenziana, het Piazza del Campidoglio en de Sint-Pieter in Rome.
Zijn meest invloedrijke vernieuwing is zijn gebruik van het maniërisme: in de bekende klassiek aandoende gebouwen zijn vaak verrassende effecten te herkennen, zoals een tympanon dat doorgebroken is of een vloeiende beweging in traptreden. Met deze stijl heeft hij veel invloed uitgeoefend op latere kunstenaars als Giulio Romano, Sanmicheli en Palladio. het Piazza del Campidoglio in Rome

eeuwige roem
Michelangelo staat te boek als een van de grootste kunstenaars aller tijden. Deze roem heeft hij te danken aan zijn revolutionaire plannen en vernieuwende ontwerpen. Dit zorgde in zijn eigen tijd nogal eens voor een schandaal. Zo was het tekenen van anatomische studies verboden door de Kerk en werden zijn maniëristische elementen niet altijd gewaardeerd. Toch heeft Michelangelo veel invloed uitgeoefend op tijdgenoten en latere generaties. Doordat hij verkeerde in de hoogste kringen en veel andere kunstenaars ontmoette, kon hij zich ten volste ontwikkelen en verdiende zo respect waarmee hij de overhand over zijn plannen kon houden en steeds minder aan regels van anderen hoefde te conformeren. Deze roem werd versterkt door de schilder en architect Vasari, die in zijn Vitae het leven van Michelangelo beschreef en aan hem een goddelijke status toekende: 'Il divino Michelangelo'.